Spotkanie z dzikim zwierzęciem w pobliżu domu, na spacerze czy w drodze do pracy może być zaskakujące. Coraz częściej dzikie zwierzęta pojawiają się w miastach i w pobliżu gospodarstw wiejskich, ponieważ szukają łatwo dostępnego pożywienia i wody. To naturalne zjawisko, ale warto wiedzieć, jak się zachować, by nie narażać siebie, innych i samych zwierząt.
Dlaczego dzikie zwierzęta pojawiają się blisko ludzi?
Dzikie zwierzęta coraz częściej pojawiają się blisko ludzi, ponieważ nasze rozrastające się miejscowości zajmują tereny, które wcześniej były ich naturalnym środowiskiem albo ważnymi korytarzami migracyjnymi. Dodatkowo w ludzkim otoczeniu bardzo łatwo znaleźć pożywienie – resztki jedzenia w kubłach na śmieci, kompostownikach czy karmnikach dla ptaków są dla nich bardzo atrakcyjne. Zmiany klimatu, w tym coraz częstsze i dłuższe okresy suszy, ograniczają dostęp do wody i naturalnego pokarmu w lesie czy na polach, przez co zwierzęta wędrują bliżej domów. Nie bez znaczenia jest też fakt, że w niektórych częściach zabudowań panuje zaskakująco dużo ciszy i spokoju, co sprzyja ich obecności.
Dzikie zwierzę nie przychodzi do człowieka bez powodu – najczęściej albo szuka pożywienia, albo po prostu przechodzi przez dany teren, korzystając z niego jako z fragmentu swojej trasy.
Jak zachować się podczas spotkania z dzikim zwierzęciem?
- Zachowaj spokój – nie krzycz i nie wykonuj gwałtownych ruchów.
- Nie podchodź i nie dotykaj – nawet jeśli zwierzę wygląda na spokojne lub oswojone.
- Nie dokarmiaj – dokarmianie zmienia naturalne zachowania zwierząt, może też im zaszkodzić.
- Powoli się oddal – najlepiej w kierunku, z którego przyszedłeś.
- Trzymaj psa na smyczy – zwierzęta domowe mogą sprowokować dzikie zwierzę do obrony.
Pamiętaj – dzikie zwierzęta zazwyczaj boją się ludzi i nie są agresywne, jeśli nie czują zagrożenia.
Czego nie należy robić?
• nie próbuj robić zdjęć,
• nie płosz i nie przeganiaj zwierzęcia,
• nie próbuj samodzielnie łapać zwierzęcia,
• nie zabieraj młodych zwierząt – ich rodzice często są w pobliżu.
Zwierzę potrzebuje przestrzeni i spokoju – ingerencja człowieka może mu zaszkodzić.
Proste działania na co dzień:
• zabezpieczaj pojemniki na odpady i kompostowniki, aby nie przyciągały zwierząt;
• zachowuj ostrożność podczas spacerów w pobliżu lasów, łąk i zbiorników wodnych;
• ucz dzieci, by nie zbliżały się do dzikich zwierząt.
To proste działania, które pomagają zachować bezpieczny dystans między ludźmi a naturą.
Rola gminy w zapewnieniu bezpieczeństwa mieszkańców i zwierząt
Gmina ma szereg możliwości i obowiązków, które w praktyce pomagają minimalizować konflikty z dzikimi zwierzętami i zwiększać bezpieczeństwo mieszkańców. Przede wszystkim powinna prowadzić szeroką działalność edukacyjną i informacyjną – regularnie przypominać mieszkańcom, dlaczego nie wolno dokarmiać dzików, jak prawidłowo zabezpieczać śmietniki, kompostowniki i ogródki warzywne, a także jak bezpiecznie zachowywać się podczas spotkania z takim zwierzęciem.
Kolejnym ważnym zadaniem jest dbanie o porządek i czystość na terenach należących do gminy – usuwanie padłych zwierząt z dróg gminnych, parkingów, placów zabaw, terenów zieleni czy skwerów.
Straż Miejska i Urząd Miasta i Gminy w Skawinie są pierwszym punktem kontaktu dla mieszkańców – przyjmują zgłoszenia o obecności dzików, oceniają poziom zagrożenia i w sytuacjach pilnych koordynują działania.
Dodatkowo gminy mają prawo opiniować roczne plany hodowlane i łowieckie kół łowieckich działających na ich terenie – dzięki temu pośrednio wpływają na to, jak kształtuje się liczebność populacji dzików w obwodach łowieckich otaczających zabudowę.
A u nas?
W Gminie Skawina podejmujemy działania, które pomagają zachować bezpieczeństwo i chronić dziką przyrodę:
• prowadzimy edukację jak zachować się w przypadku spotkania z dziką zwierzyną,
• rejestrujemy zgłoszenia Mieszkańców i przekazujemy informację do Kół Łowieckich
• opiniujemy roczne plany łowieckie zwracając uwagę czy plany obejmują zwiększenie ilości dzików do odstrzału,
• podejmujemy szereg działań prowadzących do ograniczenia populacji dzików, współpracując ze Starostwem Powiatowym w Krakowie czy Urzędem Wojewódzkim,
• ratujemy ranne dzikie zwierzęta udzielając im pomocy,
• usuwamy padłe zwierzęta z terenów publicznych: dróg gminnych, parkingów, placów zabaw, terenów zieleni czy skwerów.
Dlaczego to ważne?
• Bezpieczeństwo – właściwe zachowanie zmniejsza ryzyko niebezpiecznych sytuacji.
• Ochrona przyrody – dzikie zwierzęta pozostają częścią naturalnego ekosystemu.
• Wspólna przestrzeń – uczymy się żyć w równowadze z naturą.
Obecność dzikich zwierząt w naszym otoczeniu to znak, że przyroda jest blisko nas. Wystarczy wiedza, spokój i odpowiedzialne zachowanie, by to sąsiedztwo było bezpieczne dla wszystkich.
Nie musisz być ekspertem – wystarczy, że zachowasz dystans i pozwolisz naturze pozostać dziką.
Źródło: K-OŚ/Stowarzyszenie Metropolia Krakowska
Źródło zdjęcia: Canva
