W związku zapowiadaną korektą zasad Strefy Czystego Transportu w Krakowie Wójtowie i Burmistrzowie gmin tworzących Stowarzyszenie Metropolia Krakowska przedstawili wspólne stanowisko. Opowiadają się za wprowadzeniem racjonalnych zmian w obowiązujących zasadach funkcjonowania SCT oraz deklarują gotowość do dalszego dialogu i współpracy. Podkreślają, że nowe rozwiązania powinny łączyć poprawę jakości powietrza z akceptowalnymi rozwiązaniami, być wypracowane wspólnie i uwzględniać interes wszystkich mieszkańców obszaru metropolitalnego.
Wspólny cel: czyste powietrze i akceptacja społeczna
Gminy Metropolii Krakowskiej od lat podejmują konsekwentne działania na rzecz poprawy jakości powietrza i rozwoju transportu publicznego. Współpraca przy likwidacji kotłów węglowych pokazała, że realna zmiana wymaga nie tylko determinacji samorządów, ale również społecznej akceptacji i etapowego wprowadzania nowych regulacji.
Z takim samym podejściem przedstawiciele gmin Metropolii Krakowskiej odnoszą się do kwestii Strefy Czystego Transportu (SCT). W pełni rozumieją potrzebę ograniczenia emisji zanieczyszczeń i dostrzegają wagę wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 14 stycznia 2026 r., który podtrzymał zasadnicze założenia uchwały dotyczącej SCT. Jednocześnie zwracają uwagę na głosy mieszkańców – szczególnie z powiatów krakowskiego i wielickiego – którzy wskazują na negatywny wpływ nowych regulacji na codzienne funkcjonowanie.
Racjonalne granice i jednolite zasady
W związku z zapowiedzią weryfikacji zasad funkcjonowania SCT a Wójtowie i Burmistrzowie postulują rozwiązania zapewniające większą proporcjonalność i przejrzystość systemu. Wskazują przede wszystkim na potrzebę:
- ograniczenia obszaru strefy wyłącznie do terenów, na których występują przekroczenia dopuszczalnych norm dwutlenku azotu – zgodnie z wynikami badań Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska, np. w rejonie Alei Trzech Wieszczów.
- wprowadzenia jednolitych zasad obowiązujących wszystkich właścicieli pojazdów niespełniających norm emisji – niezależnie od miejsca zamieszkania.
Zdaniem samorządowców równe traktowanie mieszkańców całej metropolii to podstawa zaufania, na którym opieramy współpracę metropolitalną.
Metropolia to wspólnota odpowiedzialności
Od początku prac nad uchwałą dotyczącą SCT przedstawiciele gmin Metropolii Krakowskiej deklarowali chęć aktywnego udziału w procesie jej przygotowania. W stanowiskach z 11 lutego oraz 6 czerwca 2025 roku podkreślali potrzebę racjonalnego, etapowego i sprawiedliwego wdrażania nowych przepisów.
Metropolia Krakowska to system naczyń połączonych. Codziennie tysiące mieszkańców przemieszcza się między Krakowem a Gminami Metropolii dojeżdżając do pracy, szkół czy instytucji publicznych. Dlatego tak ważne jest, by nowe regulacje łączyły, a nie dzieliły i by były efektem partnerskiej współpracy 15 gmin tworzących metropolitalną wspólnotę – mówi Mirosław Golanko, Wójt Gminy Zielonki i Przewodniczący Komisji ds. Środowiska, Przestrzeni i Mobilności Stowarzyszenia Metropolia Krakowska.
Dbałość o środowisko i o mieszkańców
Wójtowie i burmistrzowie podkreślają, że troska o jakość powietrza powinna iść w parze z troską o mieszkańców. Cele środowiskowe i społeczne nie wykluczają się – przeciwnie, powinny się wzajemnie uzupełniać.
Gminy Metropolii Krakowskiej deklarują gotowość do dalszych rozmów z władzami Krakowa. Wspólnie wypracowane rozwiązania – uwzględniające zarówno cele ekologiczne, jak i realne możliwości mieszkańców – pozwolą osiągnąć nadrzędny cel: zrównoważony rozwój i wysoką jakość życia w całym obszarze metropolitalnym.
Bo tylko działając razem – w dialogu i z poszanowaniem różnych perspektyw – można skutecznie odpowiadać na wyzwania współczesnych miast i ich otoczenia.
Źródło: Stowarzyszenie Metropolia Krakowska
